Tao Te Ching: Tam Metin — 81 Öğreti Türkçe Çeviri Külliyatı

Dile getirilebilen Yol, ezeli ve ebedi Yol (Tao) değildir.
Verilebilen isim, değişmez ve hakiki isim değildir.

İsimsizlik; göğün ve yerin başlangıcıdır.
İsimlendirme ise; on bin varlığın (bütün evrenin) anasıdır.

Bu yüzden, arzudan arınmış olan, O’nun derin gizemini görür.
Arzularla dolu olan ise, yalnızca O’nun dış sınırlarını görür.

Bu ikisi aynı kaynaktan doğar, fakat farklı adlar alırlar.
Bu aynılık, en büyük sırdır.
Gizemlerin gizemi, bütün hakikatlerin kapısıdır.

Dünyada herkes güzeli "güzel" olarak tanıdığında, çirkinlik zaten var olmuştur.
Herkes iyiyi "iyi" olarak bildiğinde, kötülük çoktan doğmuştur.

Çünkü;
Varlık ile yokluk birbirini doğurur,
Zor ile kolay birbirini tamamlar,
Uzun ile kısa birbirini belirler,
Yüksek ile alçak birbirini dengeler,
Ses ile sessizlik birbirine ahenk katar,
Önce ile sonra birbirini izler.
Bu, evrenin ebedi yasasıdır.

Bu yüzden bilge insan;
Çabasız eylemde (Wu Wei) bulunur,
Kelimeler olmadan öğretir.
Her şeyin doğmasına izin verir, ama hiçbirine sahip çıkmaz.
Yaratır ama sahiplenmez, eyler ama karşılık beklemez.
İşini tamamlar ama başarısına tutunup kalmaz.
Tam da tutunmadığı içindir ki, eseri asla kaybolmaz.

Üstün yeteneklileri aşırı yüceltmezsen, insanlar arasında çekişme ve kıskançlık doğmaz.
Nadir ve pahalı eşyalara aşırı değer vermezsen, hırsızlık var olmaz.
Arzu uyandıran şeyleri göz önünde sergilemezsen, insanların kalbi ve zihni bulanmaz.

Bu yüzden bilge insanın yönetimi (ve içsel düzeni);
Zihni boşaltmak, karnı doyurmaktır.
Hırsları zayıflatmak, kemikleri güçlendirmektir.

İnsanları kurnazca hesaplardan ve doyumsuz arzulardan uzak tutar.
Öyle ki, kurnaz olanlar bile araya girmeye cesaret edemez.
Çabasız olanı eyle (Wu Wei yap);
O zaman düzene girmeyen hiçbir şey kalmaz.

Tao boş bir kap (dipsiz bir kuyu) gibidir;
Ne kadar kullanılırsa kullanılsın, asla dolup taşmaz ve asla tükenmez.
Öyle derindir ki, on bin varlığın (bütün evrenin) atası gibidir.

Keskinlikleri köreltir,
Düğümleri çözer,
Işıltısını yumuşatır,
Tozla bir olur.

Öyle dingindir ki, sanki neredeyse yokmuş gibi görünür;
Ama ebediyen vardır.
Kimin çocuğu olduğunu bilmem;
Tanrısal olandan da önce var gibi görünür.

Gök ve Yer tarafsızdır (ayrım gözetmez);
Tüm varlıkları samandan köpekler gibi görür.
Bilge insan da tarafsızdır;
İnsanları samandan köpekler gibi görür.

Gök ile Yer arasındaki boşluk,
Bir demirci körüğü gibi değil midir?
İçi boştur ama tükenmez;
Hareket ettikçe daha fazlasını ortaya çıkarır.

Çok konuşmak ve dışarıda çok aramak tükeniştir;
En iyisi Merkezi (Özü / Sessizliği) korumaktır.

Vadi Ruhu asla ölmez;
Ona 'Gizemli Dişil' (Xuan Pin) denir.
Gizemli Dişil'in kapısı,
Gök ve Yer'in (tüm evrenin) köküdür.

İncecik bir ipek iplik gibi, belli belirsiz hep oradadır;
Kullanıldıkça asla tükenmez,
Hiçbir çaba harcamadan kendiliğinden işler.

Gök sonsuzdur, Yer ebedidir.
Gök ve Yer'in bu kadar uzun ve ebedi yaşamasının sebebi,
Kendi kendileri için yaşamamalarıdır.
İşte bu yüzden ebediyen var olurlar.

Bu yüzden Bilge insan kendini arkaya koyar,
Ama en önde olur.
Bedenini ve nefsini dışarıda (kenarda) tutar,
Ama hayatı ve varlığı korunur.

Bencil olmaması sebebiyle değil midir ki,
Kişisel varlığı da kemale erer ve tamamlanır?

En yüce iyilik (erdem) su gibidir.
Su, bütün varlıklara karşılıksız hayat verir ama kimseyle yarışmaz.
Herkesin hor gördüğü, kaçındığı en alçak yerlere doğru akar.
İşte bu yüzden su, Tao'ya en yakın olandır.

Konumlanırken yere (alçakgönüllülüğe) yakın ol,
Düşünürken derinliğe sığın,
İlişkilerinde şefkatli ol,
Sözlerinde doğru ve güvenilir ol,
Yönetirken adil ve düzenli ol,
İş yaparken yetkin ol,
Harekete geçerken doğru zamanı bekle.

Yalnızca yarışmadığı (çatışmadığı) içindir ki;
Kimse onunla savaşamaz ve hiçbir kusur bulamaz.

"Bardağı taşana kadar doldurmaktansa,
Zamanında durmak çok daha iyidir.
Kılıcın ucunu durmaksızın biler durursan,
Keskinliği uzun süre korunamaz.
Odan altın ve yeşimle dolup taştığında,
Onu hiçbir bekçi koruyamaz.
Zenginlik ve unvanla kibre kapılan kişi,
Kendi felaketini kendi elleriyle davet eder.
İşini layıkıyla tamamlayıp geri çekilmek;
İşte Göğün Yolu (Tao) budur."

"Bedeninle ruhunu kucaklayıp tek bir bütün kılabilir misin,
Onların bir daha asla birbirinden ayrılmamasını sağlayabilir misin?
Yaşamsal nefesini (Qi) toplayıp öylesine yumuşatabilir misin ki,
Yeni doğmuş bir bebek kadar esnek ve saf kalabilesin?
İçindeki gizemli aynayı öyle temizleyebilir misin ki,
Üzerinde tek bir kusur, tek bir toz lekesi kalmasın?
İnsanları sever ve yönetirken,
Zorlamasızlık (Wu Wei) içinde durabilir misin?
Göğün kapıları açılıp kapanırken,
Dişil olanın dinginliğinde kalabilir misin?
Her şeyi apaçık kavrarken,
Hiçbir şey bilmiyormuşçasına saf kalabilir misin?

Varlıkları doğurmak ve beslemek,
Onları üretmek ama onlara sahip çıkmamak,
Onlara yardım etmek ama karşılık beklememek,
Onlara önderlik etmek ama üzerlerinde tahakküm kurmamak...
İşte buna 'Gizemli Erdem' (Xuan De) denir."

"Otuz parmak birleşir tek bir tekerlek göbeğinde,
Fakat arabayı yürüten, o göbeğin içindeki boşluktur.
Balçık yoğrulup çanak çömlek yapılır,
Fakat kabı kullanışlı kılan, içindeki boşluktur.
Kapılar ve pencereler açılarak bir oda kurulur,
Fakat odada yaşanmasını sağlayan, içindeki boşluktur.

Bu yüzden:
Varlık (somut olan) bir yarar sağlar,
Fakat onu gerçek anlamda işe yarar kılan, yokluktur (boşluktur)."

"Beş renk gözü kör eder.
Beş ses kulağı sağır eder.
Beş tat damağı köreltir.
Dört nala av peşinde koşmak, insan zihnini çılgına çevirir.
Nadir ve zor bulunan mallar, insanın adımlarını bağlar, yolundan alıkoyar.

Bu yüzden bilge kişi:
Karnını (içsel özünü) doyurur, gözünü (doyumsuz heveslerini) değil.
Dışarıdakini bırakır, içeridekini seçer."

"Övgüden de yergiden de ürk, büyük bir tehlikeye yaklaşır gibi.
Büyük dertleri kendi bedenin gibi önemse.

Övgüden ve yergiden ürkmek ne demektir?
Övgü insanı aşağıda tutar, bağımlı kılar.
Onu kazandığında ürkersin (kaybetme korkusuyla),
Onu kaybettiğinde ürkersin (yıkılış acısıyla).
İşte bu yüzden hem övgüden hem yergiden ürkmek gerekir.

Büyük dertleri kendi bedenin gibi görmek ne demektir?
Benim büyük dertlerimin olmasının tek sebebi, bir 'bedenimin' (benliğimin) olmasıdır.
Eğer bir benliğim olmasaydı, benim ne derdim olabilirdi ki?

Bu yüzden:
Kim dünyayı kendi bedeni gibi değerli görürse, dünya ona emanet edilebilir.
Kim dünyayı kendi canı gibi severse, tüm dünya ona güvenle teslim edilebilir."

"Baksan da göremezsin, adı Görünmez'dir (Wei).
Dinlesen de duyamazsın, adı İşitilmez'dir (Xi).
Dokunsan da tutamazsın, adı Tutulamaz'dır (Yi).

Bu üçü akılla ayrı ayrı sorgulanamaz;
Çünkü onlar birbirine karışarak 'Bir' (Teklik) olmuştur.

Yukarı baksan parıldamaz, göz alıcı bir aydınlığı yoktur;
Aşağı baksan karanlık değildir.
Sonsuzdur, kesintisizdir, adı konulamaz;
Daima biçimsizliğe, hiçliğe geri döner.

Buna biçimsizin biçimi, nesnesizin imgesi denir.
Buna 'belirsiz ve gizemli' (Hu Huang) denir.
Karşısına geçsen yüzünü göremezsin,
Ardından gitsen sırtını göremezsin.

Kadim Tao'ya sımsıkı tutunarak bugünün dünyasını yönet.
Varoluşun ezeli başlangıcını bilmek;
İşte buna 'Tao'nun İpliği' (Dao Ji) denir."

"Eski çağların Tao yolunda ustalaşmış bilgeleri;
O kadar ince, sezgisel, derin ve gizemliydiler ki,
Sıradan bir akılla onları kavramak imkânsızdı.
Kavranamadıkları için ancak hallerini şöyle tarif edebiliriz:

Kışın buz tutmuş bir nehri karşıdan karşıya geçen biri gibi temkinli,
Dört bir yanındaki tehlikelerden çekinen biri gibi uyanık,
Bir evde ağırlanan misafir gibi saygılı ve nezaketli,
Güneşin altında eriyen buz gibi esnek ve çözülmüş,
Yontulmamış ham bir kütük gibi sade ve doğal,
Uçsuz bucaksız bir vadi gibi alçakgönüllü ve ferah,
Bulanık bir su gibi gösterişsiz ve iddiasızdılar.

Bulanık bir suyu kim sakin kalarak yavaşça berraklaştırabilir?
Hareketsiz olanı kim doğru zamanda usulca harekete geçirebilir?
Bu yolda yürüyen kişi asla dolup taşmak istemez.
Dolup taşmadığı içindir ki, eskimeden daima yenilenebilir."

"Boşluğun doruğuna ulaş,
Sarsılmaz bir dinginliği sımsıkı koru.
On bin varlık bir arada doğup serpilirken,
Ben onların köklerine geri dönüşünü seyrederim.

Varlıklar ne kadar gür ve bereketli olursa olsun,
Hepsi eninde sonunda köküne geri döner.
Köke dönmeye 'dinginlik' denir;
Dinginlik, kendi öz yazgısına kavuşmaktır.
Özüne kavuşmak, ebedi olanı (değişmez döngüyü) bilmektir.
Ebedi olanı bilene 'aydınlanmış' denir.

Ebedi döngüyü bilmeyen, körlemesine davranır ve felakete sürüklenir.
Ebedi olanı bilen kucaklayıcı ve hoşgörülüdür.
Hoşgörülü olan adildir.
Adil olan evrenseldir.
Evrensel olan Gökle (doğayla) birdir.
Gökle bir olan Tao'ya kavuşur.
Tao'ya kavuşan ebedidir; bedeni yok olsa bile asla helak olmaz."

"En yüce lider odur ki;
İnsanlar onun sadece var olduğunu bilir, fazlasını değil.
Ondan bir sonraki;
İnsanların sevdiği ve övdüğü liderdir.
Ondan bir sonraki;
İnsanların korktuğu ve çekindiği liderdir.
En kötüsü ise;
İnsanların hor gördüğü, alay ettiği ve nefret ettiği liderdir.

Lider güven duymazsa, ona da güven duyulmaz.
En yüce lider sözlerini tartar, az ve değerli konuşur.

Görev tamamlanıp işler başarıldığında,
Bütün insanlar şöyle der:
'Bunu biz kendimiz başardık!'"

"Büyük Tao unutulduğunda / yitirildiğinde;
'İyilik' ve 'doğruluk' kuralları ortaya çıktı.

Akıl ve kurnazlık öne sürüldüğünde;
Büyük ikiyüzlülük ve sahtekârlık türedi.

Aile fertleri arasında doğal uyum bozulduğunda;
'Evlatlık görevi' ve 'şefkat kuralları' konuşulmaya başlandı.

Ülke kargaşa ve karanlığa sürüklendiğinde;
'Sadık vatanseverler' ve kurtarıcılar boy gösterdi."

"Kutsallık taslamayı ve kurnaz aklı bir kenara bırak;
Halk yüz kat daha kazançlı çıkar.

Yapay iyilik ve adalet vaazlarını terk et;
İnsanlar yeniden doğal şefkate ve aile sevgisine kavuşur.

Kurnaz hünerleri ve açgözlü kazanç hırsını bırak;
Hırsızlar ve haydutlar kendiliğinden yok olur.

Fakat bu ilkeleri sadece sözde bırakmak yetersizdir.
Bu yüzden insanın tutunacağı bir kılavuz olmalı:
Sadeliği gör (gösterişten uzak dur),
Yontulmamış saflığa sarıl (özünü koru),
Bencilliğini azalt,
Arzularını dindir."

"Şartlanmış öğrenmeleri bırak ki kederin ve dertlerin son bulsun.
'Evet' ile 'hayır' arasındaki fark nedir ki?
Güzel ile çirkin, iyi ile kötü birbirine ne kadar da yakındır!
İnsanların korktuğundan elbette çekinilir;
Fakat bu karmaşa ne zaman bitecek, ucu bucağı yok mu?

Herkes neşe ve coşku içinde, büyük bir bayram şölenindeymiş gibi,
İlkbaharda terasa çıkmış gibi eğleniyor.
Yalnızca ben sakinim, kayıtsızım; henüz bir belirti bile göstermeyen bir tohum gibi.
Gülümsemeyi bile henüz bilmeyen yeni doğmuş bir bebek gibiyim;
Sığınacak hiçbir yeri olmayan bir gezgin gibi yapayalnızım.

Herkesin fazlasıyla birikimi, malı ve mülkü var;
Yalnızca ben her şeyini yitirmiş gibiyim.
Benimki bir ahmağın aklı olsa gerek!
Sıradan insanlar pırıl pırıl ve apaçık aydınlıkta;
Yalnızca ben puslu ve karanlıktayım.
Sıradan insanlar keskin, uyanık ve zeki;
Yalnızca ben dalgın ve uyuşuk gibiyim.

Uçsuz bucaksız bir okyanus gibi dalgalanırım,
Durmaksızın esen bir rüzgâr gibi gidecek hiçbir yerim yok.
Herkesin bir hedefi, bir hüneri, bir amacı var;
Yalnızca ben beceriksiz ve kaba saba bir köylü gibiyim.

Evet, ben insanlardan farklıyım;
Çünkü ben, her şeyi besleyen o Büyük Anne'den (Tao'dan) beslenmeye değer veririm."

"En yüce erdemin (Büyük Te'nin) tezahürü;
Yalnızca Tao'ya uymaktan ibarettir.

Tao denen o varlık;
Nasıl da puslu, nasıl da belirsiz ve ele avuca sığmazdır!
Pusludur, belirsizdir; fakat içinde imgeler (biçimler) vardır.
Belirsizdir, pusludur; fakat içinde gerçek varlıklar saklıdır.
Derindir, karanlıktır ve gizemlidir; fakat içinde bir öz (tohum - Jing) vardır.
O öz son derece gerçektir,
Ve içinde sarsılmaz bir güvenilirlik (hakikat) barındırır.

Ezelden bugüne dek onun adı hiç silinmedi;
Çünkü bütün varlıkların başlangıcı onun içinden geçerek bilinir.
Ben bütün varlıkların kökenini ve halini nereden mi biliyorum?
İşte tam buradan, bu ezeli özden biliyorum!"

"Eğilen bütünlenir (kırılmaz, tam kalır),
Bükülen doğrulur,
Çukur olan dolar,
Eskiyen yenilenir,
Az olan kazanır,
Çok olanın ise aklı karışır.

Bu yüzden bilge, 'Bir'e sarılır ve bütün dünyaya ölçü olur:
Kendini sergilemez, bu yüzden ışığı parlar;
Kendini haklı görmez, bu yüzden hakikati apaçık görünür;
Kendini övmez, bu yüzden emeği ve meziyeti takdir edilir;
Kendiyle gururlanmaz, bu yüzden saygınlığı kalıcı olur.

Çünkü o kimseyle yarışmaz, mücadeleye girişmez;
Bu yüzden yeryüzünde hiç kimse onunla yarışamaz.

Eskilerin 'Eğilen bütünlenir' sözü boş bir söz müdür?
Gerçekten de insan böylece bütünlüğe erer ve her şey eninde sonunda ona yönelir."

"Az konuşmak (sessiz kalmak) doğaldır.

Şiddetli bir kasırga bütün bir sabah sürmez,
Sağanak bir fırtına bütün bir gün boyunca devam etmez.
Bunları var eden kimdir? Gök ve Yer (Doğa).
Gök ve Yer bile aşırılığı uzun süre sürdüremezken,
İnsan nasıl olur da kendi zorlamalarını kalıcı kılabilir?

Bu yüzden kendini Tao'ya veren, Tao ile bir olur;
Kendini Erdem'e (Te) veren, Erdem ile bir olur;
Kendini Kayba (kopuşa) veren, Kayıp ile bir olur.

Tao ile bir olanı, Tao da sevinçle kucaklar;
Erdem ile bir olanı, Erdem de sevinçle kucaklar;
Kayıp ile bir olanı, Kayıp da sevinçle kucaklar.

İçinde güven olmayana, dışarıdan da güven duyulmaz."

"Parmak uçlarında yükselen, sağlam ve dengede duramaz;
Adımlarını aşırı açarak koşan, uzun yol yürüyemez;
Kendini sergileyen, gerçekte parlayamaz;
Kendini haklı gören, doğru kabul edilmez;
Kendini övenin meziyeti ve başarısı yok sayılır;
Kendisiyle böbürlenen kalıcı olamaz ve saygınlık göremez.

Tao'nun bakış açısından bu yapay haller;
'Yemek artığı' ve 'bedendeki gereksiz bir ur' gibidir.
Tüm varlıklar bunlardan rahatsız olur ve uzak durur.
Bu yüzden Tao yolunda yürüyen kişi, bu hallere asla sığınmaz."

"Kendi içinde tam ve biçimsiz bir varlık vardır,
Gök ve Yer yaratılmadan önce de vardı.
Sessizdir, sınırsızdır ve boştur!
Tek başına durur ve asla değişmez;
Her yerde durmaksızın devinir ve asla yorulup tükenmez.
O, evrenin ve bütün varlıkların anası sayılabilir.

Ben onun adını bilmiyorum;
Ona ancak zorunlu kalırsam 'Tao' (Yol) derim.
Onu tanımlamak gerekirse ona 'Büyük' derim.
Büyük olan akar ve uzaklaşır,
Uzaklaşan sonsuza uzanır,
Sonsuza uzanan ise kaynağına geri döner.

Bu yüzden Tao büyüktür,
Gök büyüktür,
Yer büyüktür,
İnsan da büyüktür.
Evrende dört büyük güç vardır ve insan da bunlardan biridir.

İnsan Yer'in yasasını izler,
Yer Gök'ün yasasını izler,
Gök Tao'nun yasasını izler,
Tao ise kendi Doğallığını (Ziran) izler."

"Ağır olan, hafif olanın köküdür;
Sakin ve dingin olan, telaş ve hareketin efendisidir.

Bu yüzden bilge insan, bütün gün yol alsa bile,
Ağırlık arabasından (erzak ve yük arabasından / kökünden) asla ayrılmaz.
Göz alıcı saraylar ve şatafatlı manzaralar içinde bile olsa,
Dinginliği içinde huzurla oturur ve her şeyin ötesinde kalır.

Nasıl olur da on bin savaş arabasına sahip bir hükümdar,
Kendi varlığını ve ağırlığını dünya karşısında böylesine hafifçe harcar?

Hafif davranırsan, kökünü kaybedersin;
Telaşa kapılırsan, efendiliğini (kontrolünü) kaybedersin."

"Usta bir yolcu, ardında ne tekerlek izi ne de ayak izi bırakır;
Usta bir hatip, pürüzsüz konuşur ve arkasında tartışma bırakmaz;
Usta bir hesaplayıcı, abaküse ve çubuklara ihtiyaç duymaz;
İyi kapatan biri sürgü ve kilit kullanmaz, yine de kapısı açılamaz;
İyi bağlayan biri ip ve düğüm kullanmaz, yine de bağı çözülemez.

Bu yüzden bilge insan, insanları anlamada ve korumada daima ustadır;
Bu yüzden hiçbir insanı dışlamaz, terk etmez ve gözden çıkarmaz.
Varlıkları korumada daima ustadır;
Bu yüzden hiçbir şeyi israf etmez ve çöpe atmaz.
Buna 'İçsel Işığa Bürünmek' (Xí Míng) denir.

Bu yüzden iyi insan, iyi olmayanın öğretmenidir;
İyi olmayan insan ise iyi insanın dersi ve aynasıdır.
Öğretmenine hürmet etmeyen,
Dersine ve malzemesine sevgi beslemeyen kişi,
Ne kadar zeki görünürse görünsün büyük bir yanılgı içindedir.
İşte bu, varoluşun en ince ve derin sırrıdır."

"Eril olanı (gücü ve sertliği) bil, fakat dişil olanı (yumuşaklığı ve şefkati) koru;
Böylece bütün dünyanın deresi (akış yatağı) olursun.
Bütün dünyanın deresi olursan, ezeli erdem senden hiç ayrılmaz;
Ve yeniden bir yeni doğmuş bebeğin masumiyetine dönersin.

Aydınlığı (akı) bil, fakat karanlığı (karayı) koru;
Böylece bütün dünyaya ölçü ve örnek olursun.
Bütün dünyaya örnek olursan, ezeli erdem sende asla şaşmaz;
Ve yeniden Sonsuzluğa (Wú Jí) dönersin.

Şanı ve onuru bil, fakat alçakgönüllülüğü (gölgede kalmayı) koru;
Böylece bütün dünyanın vadisi olursun.
Bütün dünyanın vadisi olursan, ezeli erdem sende kemale erer;
Ve yeniden 'Yontulmamış Kütüğe' (Pǔ - Bozulmamış Öz'e) dönersin.

Yontulmamış kütük yontulup parçalandığında kaplar ve aletler olur;
Bilge insan onu koruduğunda ise yöneticilerin rehberi olur.
Bu yüzden büyük bir usta, bütünlüğü asla parçalamaz."

"Dünyayı ele geçirmek ve onu kendi arzusuna göre şekillendirmek isteyenin,
Bunu asla başaramayacağını açıkça görüyorum.

Çünkü dünya kutsal bir kaptır (ruhani bir varlıktır);
Ona zorla müdahale edilemez, ona zorla el konulamaz.
Onu zorla şekillendirmeye çalışan onu bozar ve mahveder;
Ona sımsıkı yapışıp sahiplenmeye çalışan onu elinden kaçırır.

Çünkü varlıkların doğasında çeşitlilik vardır:
Kimi önden gider, kimi arkadan gelir;
Kimi sıcaktır nefes verir, kimi soğuktur üşür;
Kimi güçlüdür, kimi kırılgandır;
Kimi yükselir, kimi devrilir.

Bu yüzden bilge insan üç şeyden titizlikle uzak durur:
Aşırılıktan kaçınır ,
Savurganlık ve lüksten kaçınır ,
Kibir ve haddi aşmaktan kaçınır ."

"Bir yöneticiye Tao'nun bilgeliğiyle rehberlik eden kişi,
Ona silah zoruyla ve kaba kuvvetle dünyaya hükmetmesini öğütlemez.
Çünkü zorbalık içeren her eylem hızla geri dönmeye meyillidir.

Orduların konakladığı topraklarda yalnızca dikenler ve çalılar biter;
Büyük savaşların ardından mutlaka kıtlık ve yokluk yılları gelir.

Usta bir lider yalnızca zorunlu olan amaca ulaşır,
Asla gücünü pekiştirmek için zora ve baskıya başvurmaz.
Amacına ulaşır ama böbürlenmez;
Amacına ulaşır ama kendini övmez;
Amacına ulaşır ama kibirlenmez;
Amacına yalnızca başka hiçbir çare kalmadığı için ulaşır;
Amacına ulaşır ama asla şiddeti sürdürmez.

Çünkü varlıklar güçlerinin zirvesine ulaştığında yaşlanmaya ve çökmeye başlar.
Bu, Tao'ya aykırıdır;
Ve Tao'ya aykırı olan her şey erkenden yok olup gider."

"En keskin ve süslü silahlar bile, uğursuzluk araçlarıdır;
Bütün varlıklar onlardan rahatsız olur ve nefret eder.
Bu yüzden Tao yolunda olan insan, onlara asla gönül bağlamaz.

Asil insan, barış zamanında sol tarafı (yaratıcı ve yaşatıcı yönü) onurlandırır;
Savaş zamanında ise sağ tarafı (yıkım ve yas yönünü) öne çıkarır.
Silahlar uğursuz aletlerdir; erdemli bir insanın araçları değildir.
Yalnızca başka hiçbir çare kalmadığında kullanılır;
Ve o zaman bile sakinlik, dinginlik ve tarafsızlık en üstün erdemdir.

Zafer kazanıldığında bile bunu bir şölen saymamak gerekir.
Zaferle övünen ve onu kutlayan kişi, insan öldürmekten zevk alıyor demektir.
İnsan öldürmekten zevk alan biri ise, yeryüzünde asla saygınlık bulamaz.

Kutlu günlerde sol taraf üstündür, yas günlerinde ise sağ taraf.
Orduda ikinci komutan solda durur, başkomutan ise sağda durur.
Bu, onun bir cenaze töreninde gibi durduğu anlamına gelir.

Çok insan öldüğünde, bu keder ve gözyaşıyla anılmalıdır.
Savaşta zafer kazanıldığında bile, o zafer bir cenaze töreni vakarıyla karşılanmalıdır."

"Tao ebediyen isimsizdir ve yontulmamış bir kütük (Pǔ) gibidir.
Görünüşte ne kadar sade ve küçük olursa olsun,
Yeryüzünde hiçbir güç onu kendine köle edemez.

Eğer yöneticiler ve krallar ona tutunabilselerdi,
Bütün varlıklar kendiliğinden onların etrafında toplanırdı.
Gök ve Yer ahenkle birleşir, yeryüzüne tatlı bir çiy yağdırırdı;
Ve halka hiçbir kanun ya da emir verilmediği halde,
Adalet ve refah kendiliğinden eşitçe dağılırdı.

Düzen kurulduğunda isimler ve kurumlar ortaya çıktı;
Fakat isimler bir kez ortaya çıktığında, insan nerede duracağını bilmelidir.
Nerede duracağını bilen kişi, her türlü tehlike ve yıkımdan korunur.

Tao'nun evrendeki varlığı;
Küçük dağ derelerinin ve vadilerin, en sonunda ulu ırmaklara ve okyanuslara kavuşması gibidir."

"Başkalarını bilen kişi akıllıdır,
Kendini bilen kişi ise aydınlanmıştır.

Başkalarını yenen kişi kuvvetlidir,
Kendi nefsini yenen kişi ise gerçek kudret sahibidir.

Yetinmeyi (kanaat etmeyi) bilen kişi zengindir,
Kararlılıkla yürüyen kişi irade sahibidir.

Kendi yerini (özünü) yitirmeyen kişi kalıcıdır,
Ölüp de yok olup gitmeyen kişi ise ölümsüzdür."

"Büyük Tao her yana taşar;
Hem sağa akabilir, hem sola.

Bütün varlıklar yaşamını ona borçludur,
Ve o hiçbirini geri çevirmez.
İşini tamamlar, fakat karşılığında hiçbir hak iddia etmez.

Bütün varlıkları giydirir ve besler,
Fakat onların efendisi olmaya kalkışmaz.
Ebediyen hiçbir arzusu olmadığı için,
Ona 'en küçük' denilebilir.

Bütün varlıklar eninde sonunda ona sığınır,
Ve o yine de onların efendisi olmaz;
Ona 'en büyük' denilebilir.

Bilge insan işte bu yüzden asla büyüklük taslamaz;
Ve tam da bu sayede, gerçek büyüklüğünü gerçekleştirir."

"Kim Büyük İmge'ye (Dà Xiàng) tutunursa,
Bütün dünya ona doğru koşar.
Ona gelenler hiçbir zarar görmezler;
Huzur, güvenlik ve dinginlik bulurlar.

Müzik ve lezzetli yemekler,
Yoldan geçen yolcuyu bir anlığına durdurur.
Fakat Tao ağızdan döküldüğünde;
Tatsızdır, lezzetsizdir, hiçbir kokusu yoktur.

Ona baktığında göremezsin,
Onu dinlediğinde duyamazsın;
Fakat onu kullandığında,
Asla tükenmez."

"Bir şeyi küçültmek istiyorsan,
Önce genişlemesine izin vermelisin.
Bir şeyi zayıflatmak istiyorsan,
Önce güçlenmesine izin vermelisin.

Bir şeyi yıkmak istiyorsan,
Önce yükselmesine izin vermelisin.
Bir şeyi almak istiyorsan,
Önce vermeyi bilmelisin.

Buna 'İnce Aydınlanma' (Wēi Míng) denir.

Yumuşak ve uysal olan,
Sert ve katı olanı alt eder.

Balık derin sulardan çıkarılmamalıdır;
Devletin en keskin silahları ise halka teşhir edilmemelidir."

"Tao ebediyen hiçbir şey yapmaz (Wu Wei);
Fakat yapılmamış hiçbir şey de bırakmaz.

Eğer krallar ve yöneticiler buna tutunabilselerdi,
Bütün varlıklar kendiliğinden dönüşür ve düzene girerdi.

Dönüşüm gerçekleştikten sonra arzu yeniden uyanırsa,
Onu 'isimsiz sadelik' (Pǔ) ile dindirirdim.

İsimsiz sadeliğin olduğu yerde arzu kaybolur;
Arzu kaybolduğunda dinginlik ve sükunet doğar.
Ve dünya, kendiliğinden doğal dengesine kavuşur."

"Yüce erdem sahibi kişi, erdemli olduğunu göstermeye çalışmaz;
İşte bu yüzden onda gerçek erdem vardır.
Aşağı seviyedeki erdem sahibi ise, erdemini kaybetmemek için sürekli çabalar;
İşte bu yüzden onda gerçek erdem yoktur.

Yüce erdem hiçbir şey yapmaz (Wu Wei) ve hiçbir gizli amacı yoktur.
Aşağı seviyedeki erdem ise sürekli eylem halindedir ve hep bir amaç peşindedir.

Tao yitirildiğinde Erdem (Te) ortaya çıktı;
Erdem yitirildiğinde Merhamet (Ren) ortaya çıktı;
Merhamet yitirildiğinde Adalet (Yi) ortaya çıktı;
Adalet yitirildiğinde ise Törenler ve Kurallar (Li) ortaya çıktı.

Törenler ve katı kurallar; sadakat ve samimiyetin en zayıf kabuğudur,
Ve her türlü kargaşa ve kaosun başlangıcıdır.

Bu yüzden olgun insan; yüzeysel kabukta değil, derin özde yaşar;
Gösterişli çiçekte değil, besleyici meyvede durur.
Kabuğu bırakır, öze sarılır."

"Kadim zamanlardan beri Bir'e (Yī) ulaşan şeyler vardır:
Gök Bir'e ulaştı ve berraklaştı.
Yer Bir'e ulaştı ve sükunete erdi.
Ruhlar Bir'e ulaştı ve canlılık kazandı.
Vadiler Bir'e ulaştı ve bereketle doldu.
Bütün varlıklar Bir'e ulaştı ve yaşam buldu.
Krallar ve prensler Bir'e ulaştı ve dünyaya örnek oldu.

Bütün bunları sağlayan şey 'Bir'dir.
Eğer Gök berraklığını yitirseydi, yarılıp çökerdi.
Eğer Yer sükunetini yitirseydi, yarılıp parçalanırdı.
Eğer vadiler bereketi yitirseydi, kuruyup çöl olurdu.
Eğer yöneticiler alçakgönüllülüğü yitirseydi, tahtlarından devrilirdi.

Bu yüzden; asil olanın temeli alçakgönüllülüktür,
Yüksek olanın kökü ise en dipteki alçaklıktır.

Bir arabanın parçalarını tek tek sayarsan, geriye araba kalmaz.
Bu yüzden; yeşim taşı gibi parıldayıp tıkırdayarak göz alıcı olmak yerine,
Sıradan bir kaya gibi sade, pürüzlü ve ağırbaşlı ol."

"Geriye dönüş (Fǎn); Tao'nun hareketidir.
Uysallık ve esneklik (Ruò); Tao'nun işleyiş yöntemidir.

Göğün altındaki bütün varlıklar 'Var' olandan (Yǒu) doğar;
'Var' olan ise 'Yok' olandan (Wú) doğar."

"Üstün insan Tao'yu duyduğunda,
Onu gayretle ve özenle hayata geçirir.
Orta seviyedeki insan Tao'yu duyduğunda,
Bazen hatırlar, bazen unutur; varlığıyla yokluğu arasında tereddüt eder.
Aşağı seviyedeki insan Tao'yu duyduğunda ise,
Ona kahkahalarla güler.
Eğer o gülmeseydi, o zaten Tao olamazdı!

Bu yüzden kadim deyiş şöyle der:
En aydınlık yol karanlık görünür;
İleriye giden yol geri çekilmek gibi durur;
En düz ve pürüzsüz yol dolambaçlı sanılır.

En yüce erdem dipsiz bir vadi gibi derindir;
En saf beyazlık lekelenmiş gibi algılanır;
En engin bilgelik yetersizlik gibi görülür.

Büyük karelerin köşeleri yoktur;
Büyük kaplar en geç tamamlanır (Dà Qì Wǎn Chéng);
Büyük ses duyulmaz (kulağın frekansını aşar);
Büyük biçim şekilsizdir.

Tao gizlidir ve isimsizdir;
Fakat yalnızca Tao, bütün varlığı besler ve kemale erdirir."

"Tao Bir'i (Yī) doğurdu;
Bir İki'yi (Èr - Yin ve Yang) doğurdu;
İki Üç'ü (Sān - Yaşam Nefesi / Qi) doğurdu;
Ve Üç, bütün varlıkları (Wàn Wù - On Bin Varlığı) doğurdu.

Bütün varlıklar sırtlarını gölgeye (Yīn) yaslar,
Kucaklarını ışığa (Yáng) açarlar;
Ve bu iki gücün yaşam nefesiyle (Qì) harmanlanmasıyla uyuma ulaşırlar.

İnsanların dünyada en nefret ettiği şeyler;
Yalnız kalmak, yetim olmak ve değersiz görülmektir.
Oysa krallar ve bilgeler kendilerine bu unvanları verirler.

Bu yüzden; bir şey eksiltildiğinde çoğalabilir,
Çoğaltıldığında ise eksilebilir.

Başkalarının öğrettiğini ben de öğretirim:
'Zorba ve şiddet yanlısı olanlar, ecelleriyle ölemezler.'
İşte bu, benim öğretimin temel taşıdır."

"Dünyanın en yumuşak ve uysal şeyi,
Dünyanın en sert şeyini geride bırakır ve ona hükmeder.

Biçimi ve maddesi olmayan (Wú Yǒu),
Aralığı ve boşluğu olmayan en sıkı şeylerin içine bile sızar.

İşte bu yüzden bilirim ki;
Eylemsizlikte (Wú Wéi) eşsiz bir fayda vardır.

Sözsüz öğretiye (Bù Yán Zhī Jiào)
Ve eylemsizliğin getirdiği derin berekete;
Göğün altında çok az insan erişebilir."

"Şöhret mi, yoksa canın mı sana daha yakındır?
Bedenin mi, yoksa malın mülkün mü daha değerlidir?
Kazanmak mı, yoksa kaybetmek mi daha tehlikelidir?

Bu yüzden;
Bir şeye aşırı bağlanan kişi, en büyük bedeli ödemek zorunda kalır.
Çok fazla biriktiren kişi, en ağır kaybı yaşar.

Yetinmeyi (kanaat etmeyi) bilen kişi (Zhī Zú);
Asla küçük düşmez ve rezil olmaz.
Nerede duracağını bilen kişi (Zhī Zhǐ);
Hiçbir tehlikeye ve yıkıma uğramaz.

İşte böyle bir insan,
Uzun ömürlü ve kalıcı bir huzur içinde yaşar."

"En büyük mükemmellik eksik ve kusurlu görünür (Dà Chéng Ruò Quē);
Fakat kullanıldığında asla bozulmaz ve yıpranmaz.

En büyük doluluk boş görünür (Dà Yíng Ruò Chōng);
Fakat kullanıldığında asla tükenmez.

En büyük doğruluk eğri gibi durur;
En büyük hüner ve ustalık acemilik gibi görünür;
En büyük belagat ve hitabet kekemelik gibi tınlar.

Hareket soğuğu yener (ısıtır);
Sükunet sıcağı yener (serinletir).

Saflık ve dinginlik (Qīng Jìng);
Göğün altındaki bütün dünyayı düzene ve ahenge koyar."

"Dünya Tao ile uyum içinde olduğunda;
Savaş atları tarlalara geri gönderilir ve gübre taşımakta kullanılır.

Dünya Tao'dan koptuğunda ise;
Gebe savaş atları sınır boylarındaki siperlerde yavrulamak zorunda kalır.

Doyumsuz bir hırstan daha büyük bir günah yoktur.
Yetinmeyi bilmemekten daha büyük bir felaket yoktur.
Sürekli elde etme arzusundan daha yıkıcı bir bela yoktur.

Bu yüzden; yetinmenin yetinme olduğunu bilen kişi (Zhī Zú Zhī Zú);
Ebediyen tam ve zengindir."

"Kapıdan dışarı adım atmadan,
Bütün dünyayı bilebilirsin.
Pencereden dışarı bakmadan,
Göğün Yolu'nu (Tiān Dào) görebilirsin.

Bir insan ne kadar uzağa giderse,
O kadar az bilir.

İşte bu yüzden bilge insan;
Yürümeden varır (Bù Xíng Ér Zhī),
Gözleriyle bakmadan görür (Bù Jiàn Ér Míng),
Zorlayıp yapmadan tamamlar (Bù Wéi Ér Chéng)."

"Bilgi peşinde koşan kişi;
Her gün bir şey ekler (Wéi Xué Rì Yì).

Tao peşinde koşan kişi ise;
Her gün bir şey eksiltir (Wéi Dào Rì Sǔn).

Eksilte eksilte öyle bir noktaya gelir ki;
Sonunda 'eylemsizliğe' (Wú Wéi - zorlamasız akışa) ulaşır.

Hiçbir şey yapmaz;
Fakat yapılmamış hiçbir şey de bırakmaz.

Dünyayı kazanmak ve yönetmek isteyen kişi;
Müdahale etmemeli, işleri kendi haline bırakmalıdır.
Sürekli müdahale eden, kurallar koyup zorlayan kişi ise;
Dünyayı kazanmaya asla layık olamaz."

"Bilgenin kendine ait sabit ve değişmez bir kalbi (egosu) yoktur (Shèng Rén Wú Cháng Xīn);
O, bütün insanların kalbini kendi kalbi yapar.

İyi olan insanlara iyi davranırım;
İyi olmayan insanlara da iyi davranırım.
Böylece herkes iyiliğe (Dé) kavuşur.

Güvenilir olan insanlara güvenirim;
Güvenilir olmayan insanlara da güvenirim.
Böylece gerçek güven (Dé) tesis edilir.

Bilge insan dünyada yaşarken son derece alçakgönüllüdür;
Kendi zihnini dünyanın ahengiyle birleştirir.
Bütün insanlar gözlerini ve kulaklarını ona dikmişken;
Bilge insan, onların hepsine masum bir çocuk gibi bakar."

"Yaşama doğan, ölüme girer (Chū Shēng Rù Sǐ).

On insandan üçü yaşamın yoldaşıdır;
On insandan üçü ölümün yoldaşıdır;
On insandan üçü de yaşamak için debelenirken ölüme doğru koşar.
Neden böyledir?
Çünkü onlar yaşama aşırı derecede tutunurlar ve onu tüketirler.

Fakat duydum ki, yaşamı gerçekten korumayı bilen kişi;
Yeryüzünde yürürken gergedan ve kaplanla karşılaşmaktan korkmaz,
Savaş meydanına zırhsız ve silahsız girer.

Gergedan ona boynuzunu saplayacak yer bulamaz;
Kaplan ona pençesini geçirecek yer bulamaz;
Kılıç ona saplanacak yer bulamaz.

Neden böyledir?
Çünkü onda, ölümün tutunabileceği hiçbir yer yoktur (Wú Sǐ Dì)."

"Tao bütün varlıkları doğurur (Dào Shēng Zhī);
Erdem (Te) onları besler ve büyütür (Dé Xù Zhī);
Maddeler onlara fiziksel biçim verir;
Çevre ve koşullar onları kemale erdirir.

Bu yüzden kainattaki bütün varlıklar;
Tao'ya yürekten hürmet eder ve Erdem'e (Te) değer verir.

Tao'ya hürmet edilmesi ve Erdem'e değer verilmesi;
Hiçbir zorlama ya da emirle (Ming) olmaz,
Her zaman tamamen kendiliğinden ve doğaldır (Zì Rán).

Tao doğurur, Erdem besler;
Büyütür, geliştirir, barındırır, olgunlaştırır,
Doyurur ve kanatları altına alır.

Doğurur, fakat sahip çıkmaz (Shēng Ér Bù Yǒu);
Eyleme geçer, fakat karşılık beklemez (Wéi Ér Bù Shì);
Yol gösterir, fakat efendilik taslamaz (Zhǎng Ér Bù Zǎi).

İşte buna 'Gizemli Erdem' (Xuán Dé) denir."

"Dünyanın bir başlangıcı vardır (Tiān Xià Yǒu Shǐ);
O, evrendeki her şeyin Annesidir (Wèi Tiān Xià Mǔ).

Anne'yi bir kez tanıdığında,
Onun çocuklarını (bütün varlıkları) da bilirsin.
Çocukları bildikten sonra yeniden Anne'ye tutunursan;
Ömrün boyunca hiçbir tehlikeye ve yıkıma uğramazsın.

Ağzını kapa, duyularının kapılarını ört (Sāi Qí Duì, Bì Qí Mén);
Ömrün boyunca hiçbir zahmet ve tükenmişlik çekmezsin.
Ağzını açar, işlerini ve arzularını durmaksızın çoğaltırsan;
Ömrün boyunca kurtuluşa eremezsin.

Küçük olanı görebilmek, basirettir (Míng).
Esnek ve uysal kalabilmek, gerçek güçtür (Qiáng).

Dışarıya saçılan ışığını topla ve içindeki kaynağa geri döndür (Xí Cháng);
Böylece bedenine hiçbir felaket uğramaz.
İşte buna 'Ebedi Olana Alışmak' denir."

"Eğer zerre kadar aklım ve bilgim olsaydı;
Büyük Yol'da (Dà Dào) dosdoğru yürürdüm,
Ve tek korkum ondan sapmak olurdu.

Büyük Yol son derece düz, geniş ve pürüzsüzdür (Dà Dào Shèn Yí);
Fakat insanlar sapa ve dolambaçlı patikaları severler (Ér Rén Hào Jìng).

Saraylar tertemiz, pırıl pırıl ve görkemlidir;
Fakat tarlalar yabani otlarla kaplanmış,
Tahıl ambarları ise tamtakır bomboştur.

Göz alıcı, işlemeli ipek elbiseler giyerler,
Bellerinde keskin ve süslü kılıçlar taşırlar,
Tıka basa yer, içer ve doymak bilmezler;
Harcayamayacakları kadar servet ve mal yığarlar.

İşte buna 'Haydutların Başı Olmak' (Dào Kuā) denir.
Bu kesinlikle Tao değildir!"

"İyi dikilen, sağlam kök salan sökülemez (Shàn Jiàn Zhě Bù Bá),
Sımsıkı sarılan, hakikate tutunan elden kayıp gitmez (Shàn Bào Zhě Bù Tuō).
Böyle bir miras kuşaklar boyu, kesintisiz saygıyla anılır.

Erdemi kendi bedeninde ve özünde yetiştirirsen; erdemin saf ve hakiki olur (Qí Dé Nǎi Zhēn).
Erdemi ailende yetiştirirsen; erdemin taşar, bereket olur (Qí Dé Nǎi Yú).
Erdemi mahallede ve toplumda yetiştirirsen; erdemin kalıcı ve köklü olur (Qí Dé Nǎi Cháng).
Erdemi devlette ve ülkede yetiştirirsen; erdemin zenginleşir, gürleşir (Qí Dé Nǎi Fēng).
Erdemi tüm dünyada yetiştirirsen; erdemin evrenselleşir (Qí Dé Nǎi Pǔ).

Bu yüzden:
Kendini kendi özünle tanı ve değerlendir,
Aileyi aileyle gör,
Toplumu toplumla gözlemle,
Devleti devletle anla,
Dünyayı ise dünyanın kendi gerçeğiyle kavra.

Bütün bunların böyle olduğunu nereden mi biliyorum?
İşte tam buradan, bu akıştan (Yǐ Cǐ)!"

"Erdemi derin ve dopdolu olan kişi;
Yeni doğmuş masum bir bebeğe benzer (Bǐ Yú Chì Zǐ).
Zehirli böcekler onu sokmaz,
Vahşi yırtıcılar ona saldırmaz,
Avcı kuşlar üzerine pençe atmaz.

Kemikleri zayıf, kas ve kirişleri yumuşacıktır,
Fakat bir şeyi öyle sımsıkı kavrar ki şaşarsınız (Wò Gù).
Dişi ile erkeğin birleşmesinden bihaberdir,
Ama yaşamsal enerjisi (Jīng) doruk noktasındadır.
Bütün gün avazı çıktığı kadar ağlar,
Fakat sesi zerre kadar kısılmaz;
Çünkü onun varlığı kusursuz bir uyum içindedir (Hé Zhī Zhì Yě).

Bu uyumu bilene 'Değişmez Olanı Bilmek' (Zhī Hé Yuē Cháng) denir.
Değişmez olanı bilene ise 'Aydınlanma' (Zhī Cháng Yuē Míng) denir.

Yaşamı doymak bilmez iştahla zorlamak felaket getirir.
Zihnin nefesi ve enerjiyi zorlamasına 'katılık' denir.
Her şey doruğa ulaşıp katılaştığında hızla yaşlanır ve solar.
Buna 'Tao'ya Aykırı Olmak' denir.
Tao'ya aykırı olan her şey ise vaktinden önce yok olup gider!"

"Bilen konuşmaz (Zhī Zhě Bù Yán),
Konuşan bilmez (Yán Zhě Bù Zhī).

Ağzını ve duyularını kapat (Sāi Qí Duì),
Kapılarını ört (Bì Qí Mén),
Sivriliklerini törpüle (Cuò Qí Ruì),
Düğümlerini çöz (Jiě Qí Fēn),
Işığıyla uyumlan (Hé Qí Guāng),
Tozuyla bir ol (Tóng Qí Chén).
İşte buna 'Gizemli Birlik' (Xuán Tóng) denir.

Bu birliğe ulaşanı ne yakınlıkla tavlayabilirsin,
Ne de uzaklaşarak dışlayabilirsin.
Ona ne bir menfaat sağlayabilirsin,
Ne de herhangi bir zarar verebilirsin.
Onu ne övgüyle yüceltebilirsin,
Ne de aşağılayarak alçaltabilirsin.

İşte tam da bu yüzden o,
Tüm gök kubbenin en değerlisidir (Gù Wéi Tiānxià Guì)!"

"Devleti adalet ve doğrulukla yönet (Yǐ Zhèng Zhì Guó),
Savaşı beklenmedik taktik ve hilelerle yürüt (Yǐ Qí Yòng Bīng),
Fakat dünyayı ancak müdahalesizlikle kazan (Yǐ Wú Shì Qǔ Tiānxià).

Bunun böyle olduğunu nereden mi biliyorum? İşte buradan:
Dünyada yasaklar ve tabular ne kadar artarsa,
Halk o kadar yoksullaşır ve sefalete düşer.
İnsanların elinde ne kadar çok keskin silah olursa,
Ülke o kadar büyük bir kargaşa ve karanlığa sürüklenir.
İnsanlar ne kadar kurnaz, hilekâr ve yapay zekâya meylederse,
O kadar garip, tehlikeli ve ucube şeyler türer.
Kanunlar ve yasaklar ne kadar sıkılaşıp detaylanırsa,
Hırsızlar ve haydutlar da o kadar çoğalır (Fǎ Lìng Zī Zhāng, Dào Zéi Duō Yǒu).

Bu yüzden bilge yönetici der ki:
'Ben müdahale etmem (Wǒ Wú Wéi), halk kendiliğinden dönüşür (Ér Mín Zì Huà);
Ben sükûneti ve dinginliği severim (Wǒ Hào Jìng), halk kendiliğinden dürüstleşir (Ér Mín Zì Zhèng);
Ben işgüzarlık yapıp halkı boğmam (Wǒ Wú Shì), halk kendiliğinden zenginleşir (Ér Mín Zì Fù);
Ben doyumsuz arzulardan arınırım (Wǒ Wú Yù), halk kendiliğinden sadeleşir ve öze döner (Ér Mín Zì Pǔ).'"

"Yönetim gevşek, mütevazı ve fark edilmez olduğunda;
Halk saf, samimi ve dürüst olur.
Yönetim aşırı teftişçi, didik didik eden ve şüpheci olduğunda;
Halk kurnaz, kusurlu ve şikayetçi olur.

Felaket, saadetin dayandığı temeldir (Huò Xī Fú Zhī Suǒ Yǐ);
Saadet ise felaketin altında pusuya yatmıştır (Fú Xī Huò Zhī Suǒ Fú).
Kim bilebilir bu döngünün nihai sınırını?
Ortada mutlak ve değişmez bir doğru var mıdır?
Doğruluk ansızın hileye dönebilir,
İyilik aşırıya kaçtığında bir canavara dönüşebilir.
İnsanoğlunun bu yanılsamayla şaşkınlığı ne kadar da uzun sürmüştür!

İşte bu yüzden bilge:
Köşelidir, ilkelidir ama kimseyi kesip biçmez (Fāng Ér Bù Gē),
Keskindir, nettir ama kimseyi yaralamaz (Lián Ér Bù Guì),
Dosdoğrudur ama kimseyi ezmez, kaba ve küstah davranmaz (Zhí Ér Bù Sì),
Işıldar, aydınlatır ama kimsenin gözünü kör etmez, kamaştırmaz (Guāng Ér Bù Yào)."

"İnsanları yönetirken ve göğe (evrensel akışa) hizmet ederken;
Tutumluluktan ve ölçülülükten daha üstünü yoktur (Mò Ruò Sè).

Yalnızca tutumlu olan, Tao'ya erkenden uyumlanır (Zǎo Fú).
Erkenden uyumlanmak, sürekli erdem biriktirmek demektir (Chóng Jī Dé).
Sürekli erdem biriktiren, her türlü engeli ve zorluğu aşar (Wú Bù Kè).
Her zorluğu aşanın gücünün ve potansiyelinin sınırını kimse bilemez.
Sınırı bilinmeyen bir kudretle, bir ülkeyi ya da kendi hayatını yönetebilirsin.

Ülkeyi ve yaşamı koruyan 'Anneye' (Tao'ya) sahip olan, ebediyen kalıcı olur.
İşte buna 'Derin Kökler ve Sağlam Temeller' (Shēn Gēn Gù Dǐ),
'Uzun Yaşam ve Ebedi Görüş Yolu' (Cháng Shēng Jiǔ Shì Zhī Dào) denir!"

"Büyük bir devleti yönetmek;
Küçük bir balığı tavada pişirmeye benzer (Zhì Dà Guó, Ruò Pēng Xiǎo Xiān).

Dünya Tao ile yönetildiğinde;
Karanlık ruhlar ve hayaletler doğaüstü güçlerini yitirir (Qí Guǐ Bù Shén).
Sadece hayaletler güçsüzleşmekle kalmaz,
Ruhsal varlıklar da insanları incitemez olur.
Sadece ruhlar insanlara zarar vermemekle kalmaz,
Bilge yönetici de halkı incitmez ve ezmez.

İki taraf da birbirine zarar vermediğinde;
Erdemler birbirine karışır, bereket her yana taşar (Gù Dé Jiāo Guī Yān)!"

"Büyük bir devlet, suların en aşağıya aktığı nehir yatağı gibidir (Dà Bāng Zhě Xià Liú);
Tüm dünyanın birleştiği kavşaktır, tüm yeryüzünün dişisidir (Tiānxià Zhī Pìn).

Dişi, dinginliği ve sükûnetiyle her zaman erkeğe üstün gelir (Pìn Cháng Yǐ Jìng Shèng Mǔ);
Çünkü o, sükûnetle kendini aşağıda tutmasını bilir.

Bu yüzden büyük devlet kendini küçük devletin altına koyarsa (alçakgönüllü olursa);
Küçük devletin güvenini ve kalbini kazanır.
Küçük devlet alçakgönüllülükle büyük devlete saygı gösterirse;
Büyük devletin korumasını ve desteğini kazanır.

Biri alçakgönüllülük göstererek kazanır,
Diğeri zaten alçakta olduğu için kazanır.

Büyük devlet insanları kucaklamak ve beslemekten başka ne ister?
Küçük devlet ise sığınmak ve hizmet etmekten başka ne arar?
Her ikisi de muradına erer.
Fakat asıl alçakgönüllü olması gereken, büyük olandır (Dà Zhě Yí Wéi Xià)!"

"Tao, bütün varlıkların en gizli mabedidir (Dào Zhě Wàn Wù Zhī Ào);
İyi insanın en kıymetli hazinesidir,
İyi olmayanın ise tek sığınağı ve koruyucusudur.

Güzel sözler saygı satın alabilir,
Asil davranışlar insanı toplumda yüceltebilir.
Fakat bir insan henüz iyi olamadı diye, onu hemen dışlayıp terk mi etmeli?

Bir imparator tahta çıksa, yanına üç büyük vezir atansa;
Önlerinde devasa yeşim diskler ve dört atlı görkemli arabalar yürütülse bile;
Bütün bunlar, sessizce oturup bu Tao yoluna girmekle (Zuò Jìn Cǐ Dào) kıyaslanamaz!

Eski bilgeler bu yola neden bu kadar değer verirdi?
'Arayan bulur, günahkar ve kusurlu olan bağışlanıp kurtulur' demezler miydi?
İşte tam da bu yüzden Tao,
Tüm gök kubbenin en değerlisidir (Gù Wéi Tiānxià Guì)!"

"Eylemsizliği eyle (Wéi Wú Wéi),
İşgüzarlıktan uzak durmayı iş edin (Shì Wú Shì),
Tatsız olanın tadına var (Wèi Wú Wèi).

Küçük olanı büyük, az olanı çok gör.
Kötülüğe ve husumete erdemle karşılık ver (Bào Yuàn Yǐ Dé).

Zor olanı henüz kolayken planlayıp çöz (Tú Nán Yú Qí Yì),
Büyük olanı henüz küçük ve detayken inşa et (Wéi Dà Yú Qí Xì).
Gök kubbenin altındaki bütün zor işler, muhakkak kolay olanla başlar;
Dünyadaki bütün büyük işler, muhakkak küçük adımlarla kurulur.

Bu yüzden bilge asla büyüklük taslamaz;
Ve tam da bu yüzden gerçek büyüklüğe ulaşır.

Kolayca söz veren, sözünü tutamaz ve güvenilirliğini yitirir (Qīng Nuò Bì Guǎ Xìn);
Her şeyi hafife alıp kolay gören, pek çok zorluk ve hezimetle karşılaşır.
İşte bu yüzden bilge her işi ciddiye alır, zor gibi yaklaşır;
Böylece sonunda hiçbir zorlukla karşılaşmaz (Gù Zhōng Wú Nán Yǐ)!"

"Huzurlu ve dingin olanı korumak kolaydır,
Henüz belirti yokken plan yapmak kolaydır.
Kırılgan olan çabuk dağılır, küçük olan kolayca çözülür.
Olaylara henüz var olmadan müdahale et (Wéi Zhī Yú Wèi Yǒu),
Kaos henüz patlak vermeden düzeni sağla (Zhì Zhī Yú Wèi Luàn).

Kolların kavrayamayacağı kadar devasa bir ağaç,
Ufacık bir filizden doğar (Hé Bào Zhī Mù, Shēng Yú Háo Mò);
Dokuz katlı görkemli bir kule,
Bir avuç toprak yığınıyla yükselir (Jiǔ Céng Zhī Tái, Qǐ Yú Lěi Tǔ);
Bin millik uzun bir yolculuk ise,
Ayağının altındaki ilk adımla başlar (Qiān Lǐ Zhī Xíng, Shǐ Yú Zú Xià)!

Zorla oldurmaya çalışan bozar, sıkıca yapışan kaybeder.
Bu yüzden bilge zorlamaz (Wu Wei), bu yüzden yenilmez;
Hiçbir şeye yapışmaz, bu yüzden hiçbir şey kaybetmez.

İnsanlar bir iş yaparken,
Genellikle tam başarıya yaklaşmışken rehavete kapılıp kaybederler.
Eğer işin sonunu da en başındaki özenle korursan (Shèn Zhōng Rú Shǐ),
Asla başarısızlığa uğramazsın (Zé Wú Bài Shì)!

Bu yüzden bilge, arzulanmayan sadeliği arzular,
Zor bulunan lüks mallara değer vermez.
Öğrenilmemiş olanı öğrenir (saflığa döner), insanların yanılgılarını telafi eder.
Tüm varlıkların kendi doğallığına (Ziran) destek olur,
Fakat asla haddini aşıp zorlamaya cüret etmez."

"Eski zamanlarda Tao yolunu mükemmel uygulayanlar;
Halkı yapay kurnazlıklar ve hilelerle doldurmaz (Fēi Yǐ Míng Mín),
Aksine onları saf, hesapsız ve masumiyette tutarlardı (Jiāng Yǐ Yú Zhī).

İnsanları yönetmenin zorlaşması,
Onların aşırı kurnaz, hesapçı ve hilekâr olmasındandır.

Bu yüzden devleti kurnazlıkla yönetmek;
Ülkenin felaketi ve hırsızıdır (Guó Zhī Zéi).
Devleti kurnazlıkla değil, dürüstlük ve sadelikle yönetmek ise;
Ülkenin en büyük nimeti ve saadetidir (Guó Zhī Fú).

Bu iki ilkeyi daima bir ölçü ve rehber olarak bilmek gerekir.
Bu ebedi ölçüyü bilmeye 'Gizemli Erdem' (Xuán Dé) denir.

'Gizemli Erdem' öyle derindir, öyle engindir ki;
Dünyadaki tüm yapay yöntemlerin tam tersine akar (Yǔ Wù Fǎn Yǐ);
Ve ancak bundan sonra her şeyle 'Büyük Uyum'a (Dà Shùn) ulaşılır!"

"Büyük ırmaklar ve denizler;
Yüzlerce vadinin ve dağ deresinin kralı olabilirler (Bǎi Gǔ Wáng).
Çünkü onlar, ustalıkla kendilerini hepsinin aşağısında tutarlar (Yǐ Qí Shàn Xià Zhī).
İşte bu yüzden bütün derelerin efendisidirler.

Bu yüzden bilge insan, halka liderlik etmek (üstte olmak) isterse;
Sözleriyle kendini onların aşağısında tutmalıdır.
Halkın önünde yürümek isterse;
Kendi nefsini onların arkasına koymalıdır.

İşte bu yüzden bilge yukarıda dursa bile,
Halk onun ağırlığını hissetmez, ezilmez (Chǔ Shàng Ér Mín Bù Zhòng).
Önde yürüse bile,
Kimsenin önünü tıkamaz, kimseye engel ve yük olmaz (Chǔ Qián Ér Mín Bù Hài).

Böylece bütün dünya onu seve seve baş tacı eder ve ondan asla bıkmaz!
O kimseyle yarışmadığı ve rekabete girmediği için (Yǐ Qí Bù Zhēng);
Tüm dünyada hiç kimse onunla yarışamaz (Gù Tiānxià Mò Néng Yǔ Zhī Zhēng)!"

"Bütün dünya öğretimin çok büyük olduğunu,
Fakat bilinen hiçbir şeye benzemediğini söyler (Sì Bù Xiào).
Oysa o yalnızca büyük olduğu içindir ki hiçbir şeye benzemez!
Eğer bir şeye benzeseydi, çoktan küçülür ve önemsizleşirdi.

Benim sımsıkı koruduğum üç hazinem vardır (Wǒ Yǒu Sān Bǎo):
Birincisi: Şefkat ve merhamettir (Cí),
İkincisi: Tutumluluk ve sadeliktir (Jiǎn),
Üçüncüsü: Dünyanın önüne geçmeye cüret etmemektir (Bù Gǎn Wéi Tiānxià Xiān).

Şefkatli olan, gerçek cesarete sahip olur (Cí Gù Néng Yǒng);
Tutumlu olan, her yana cömertçe genişleyebilir (Jiǎn Gù Néng Guǎng);
Öne fırlamaya kalkmayan, olgunlaşıp gerçek bir lider olur.

Oysa bugün insanlar:
Şefkati bırakıp sadece körü körüne cesur olmaya kalkıyorlar;
Tutumluluğu bırakıp hesapsızca saçıp savuruyorlar;
Arkada durmayı bırakıp kibre kapılarak öne fırlıyorlar...
İşte bu mutlak bir ölümdür!

Şefkatle savaşan muhakkak kazanır,
Şefkatle savunan sarsılmaz bir kale kurar.
Evren kimi korumak isterse;
Onu şefkatin kalkanıyla muhafaza eder (Yǐ Cí Wèi Zhī)!"

"İyi bir komutan ve savaşçı, kaba kuvvete ve saldırganlığa başvurmaz (Shàn Wéi Shì Zhě Bù Wǔ);
Usta bir dövüşçü asla öfkelenmez (Shàn Zhàn Zhě Bù Nù);
Düşmanını ustalıkla yenen, onunla doğrudan kavgaya ve çatışmaya girmez (Shàn Shèng Dí Zhě Bù Yǔ);
İnsanları ustalıkla yöneten, kendini onların altında tutar (Shàn Yòng Rén Zhě Wéi Zhī Xià).

İşte buna 'Çatışmamanın ve Yarışmamanın Erdemi' (Bù Zhēng Zhī Dé) denir;
İşte buna 'İnsanların Gücünü Doğru Kullanma Sanatı' (Yòng Rén Zhī Lì) denir;
İşte buna 'Gök ile (evrensel akışla) Tam Bir Uyum İçinde Olmak' (Pèi Tiān Gǔ Zhī Jí) denir;
Bu, kadim bilgeliğin ulaştığı en yüce zirvedir!"

"Savaş stratejisinde kadim bir söz vardır:
'Ben ilk saldıran ev sahibi (Zhǔ) olmaya cüret etmem, bekleyen konuk (Kè) olurum;
Bir parmak ileri gitmeye cüret etmem, bir karış geri çekilirim.'

İşte buna:
Ordu olmadan yürümek (biçimsizce ilerlemek),
Kolları sıvamadan hamle yapmak,
Düşmanla kavgaya tutuşmadan üstün gelmek,
Kılıç çekmeden silahı elinde tutmak denir.

Dünyada düşmanı / rakibi hafife almaktan daha büyük bir felaket yoktur (Huò Mò Dà Yú Qīng Dí);
Düşmanı hafife almak, neredeyse benim en büyük hazinemi (şefkati ve canı) kaybettirir.

Bu yüzden eşit iki ordu karşı karşıya gelip savaştığında;
Kalbinde hüzün ve merhamet taşıyan taraf kazanır (Āi Zhě Shèng Yǐ)!"

"Benim sözlerimi anlamak son derece kolaydır (Wú Yán Shèn Yì Zhī),
Onları hayata geçirmek son derece kolaydır (Shèn Yì Xíng).
Fakat dünyada hiç kimse onları anlayamaz,
Hiç kimse onları uygulayamaz!

Sözlerimin köklü bir atası (Tao),
İşlerimin ulu bir efendisi ve ilkesi vardır.
İnsanlar bu kökü bilmedikleri içindir ki beni de anlayamazlar.

Beni gerçekten anlayanlar pek azdır (Zhī Wǒ Zhě Xī);
Bu yüzden yolumu izleyenler pek nadir ve kıymetlidir.

İşte bu yüzden bilge insan:
Dıştan kaba, sıradan bir çul giyer (Bèi Hè),
Fakat bağrında paha biçilmez kutsal bir yeşim taşı saklar (Huái Yù)!"

"Bilmediğini bilmek;
En yüksek erdem ve idraktir (Zhī Bù Zhī, Shàng Yǐ).
Bilmediği halde bildiğini sanmak ise;
Büyük bir hastalıktır (Bù Zhī Zhī, Bìng Yě)!

Bilge insan hasta olmaz;
Çünkü o, bu hastalığın hastalık olduğunu bilir ve sakınır (Bìng Bìng).
Yalnızca hastalığı hastalık olarak teşhis eden kişi,
O hastalıktan kurtulur ve sağlıklı kalır!"

Halk yapay otoriteden ve baskıdan korkmaz olduğunda, büyük dehşet ve felaket kapıya dayanır.
Onların yurtlarını, yaşam alanlarını daraltma;
Geçim kaynaklarını ve hayatlarını boğma.
Yalnızca sen onları bunaltmaz ve bezdirmezsen,
Onlar da senden bıkıp usanmazlar.
Bu nedenle bilge insan:
Kendini bilir ama kendini sergilemez (öne fırlatmaz);
Kendini sever ama kendini üstün ve ayrıcalıklı görmez.
İşte bu yüzden o, ötekini (kibri ve baskıyı) bırakır, berikini (öz farkındalığı ve alçakgönüllülüğü) seçer.

Cürette ve pervasız atılganlıkta cesur olan öldürülür (yok olur);
Sakınmakta ve geri durmakta cesur olan yaşar (hayatı korur).
Bu iki cesaret türünden biri kazanç sağlar, diğeri ise zarar getirir.
Göklerin neden birini dışladığını kim kesin olarak bilebilir?
Bu yüzden bilge kişi bile bu soruyu tartmakta derin bir titizlik gösterir.
Göklerin Yolu (Tao):
Savaşmaz, çekişmez ama zahmetsizce galip gelir;
Konuşmaz ama kusursuzca yanıt verir;
Çağırmaz ama her şey kendiliğinden gelir;
Telaşsız ve sakindir ama tasarımı eksiksiz işler.
Göklerin ağı uçsuz bucaksızdır, geniştir;
İlmekleri seyrek görünür ama hiçbir şey o ağdan kaçıp kurtulamaz.

Halk ölümden korkmaz olduğunda,
Onları ölümle nasıl korkutabilirsin?
Diyelim ki halk sürekli ölümden korksun ve kuralları çiğneyeni yakalayıp öldürelim;
Buna (nihai yargıç ve cellat olmaya) kim cüret edebilir?
Her zaman can alan Yüce bir Cellat (Doğanın ve Evrenin kendi iradesi) vardır.
O Yüce Cellat'ın yerine geçip can almaya kalkışmak,
Usta bir Marangoz'un yerine geçip keser sallamaya benzer.
Usta bir marangozun yerine keser sallayanın,
Kendi elini kesmeden kurtulduğu nadiren görülmüştür!

Halk açlık çeker; çünkü yukarıdakiler çok fazla vergi yer, bu yüzden açtırlar.
Halkı yönetmek güçleşir; çünkü yukarıdakiler her şeye aşırı müdahale eder (kural üstüne kural koyar), bu yüzden yönetilmez olurlar.
Halk ölümü hafife alır (canını hiçe sayar); çünkü yukarıdakiler kendi yaşamlarının zevk ve bolluğuna aşırı düşkündür, bu yüzden ölümü umursamazlar.
Yalnızca kendi hayatını bir hırs ve saplantı haline getirmeyenler;
Yaşamı aşırı yücelten ve ona tutunmaya çalışanlardan çok daha bilgedir.

İnsan doğduğunda yumuşak ve esnektir; öldüğünde ise sert ve katı.
Bitkiler ve ağaçlar yaşarken narin ve tazedir; öldüklerinde ise kuru ve gevrek.
Bu nedenle katı ve sert olan her şey ölümün yoldaşıdır;
Yumuşak ve esnek olan her şey ise yaşamın yoldaşıdır.
Bu yüzden, ordu aşırı katı ve kibirli olursa yok olur;
Ağaç aşırı sertleşir ve eğilmez olursa kırılır.
Sert ve kaba olan aşağıda (çürümede) kalır;
Yumuşak ve esnek olan ise yukarıda (yaşamda) yükselir.

Göklerin Yolu (Tao), yay germeye benzemez mi?
Yüksek olanı aşağı indirir, alçak olanı yukarı kaldırır;
Fazla olanı azaltır, eksik olanı tamamlar.
Göklerin Yolu: Fazlalığı eksiltip eksiği tamamlamaktır.
İnsanın yolu ise hiç böyle değildir;
O, eksik olanı daha da soyup, zaten fazla ve tok olana sunar!
Kendi fazlalığını bütün dünyaya adayabilecek kim vardır?
Ancak Tao'nun yolunda yürüyen kişi!
Bu nedenle bilge kişi: Üretir, yapar ama sahiplenmez;
Başarır ama üzerine oturup kibirlenmez;
Kendi erdemini ve üstünlüğünü kimseye sergilemek istemez.

Dünyada sudan daha yumuşak ve narin hiçbir şey yoktur;
Fakat sert ve katı olanları fethetmekte ve aşındırmakta hiçbir güç onun yerini tutamaz;
Çünkü hiçbir şey onun doğasını değiştiremez.
Zayıf olanın güçlüyü yendiğini,
Yumuşak olanın serti alt ettiğini,
Dünyada bilmeyen hiç kimse yoktur; fakat bunu uygulayabilen de neredeyse hiç kimse yoktur!
Bu yüzden bilge kişi şöyle der:
"Ülkenin çamurunu, ayıbını ve kirini üstlenen kişi, yurdun gerçek efendisidir;
Ülkenin talihsizliğini, kederini ve yükünü göğüsleyen kişi, dünyanın gerçek kralıdır."
En doğru ve hakiki sözler, kulağa daima ters (paradoks) gibi gelir!

Büyük bir kini ve husumeti uzlaştırsan bile,
Geride mutlaka çözülmemiş bir artık kin (tortu) kalır;
Bu durumda tam bir iyilik ve huzur nasıl sağlanabilir?
Bu yüzden bilge insan, sözleşmenin sol parçasını (alacak senedini) elinde tutar,
Fakat insanlardan alacağını tahsil etmeye (hesap sormaya) kalkışmaz.
Erdemli olan kendi yükümlülüğünü yerine getirmeye bakar;
Erdemsiz olan ise başkalarından borç ve vergi toplamaya (hesap sormaya) odaklanır.
Göklerin Yolu (Tao) kimseye iltimas geçmez, akraba kayırmaz;
Fakat O, daima iyi ve erdemli olanın yanındadır.

Küçük bir ülke olsun, nüfusu az ve sade.
Onlarca, yüzlerce insanın gücünde aletler olsa bile kullanılmasın;
İnsanlar yaşamlarını değerli bulsun ve uzak diyarlara göç etmesin.
Tekneler ve arabalar olsa bile, binmeye ihtiyaç duyulmasın;
Zırhlar ve silahlar olsa bile, onları sergilemeye ve kuşanmaya gerek kalmasın.
İnsanlar yeniden iplere düğüm atarak (sadelikle) kayıt tutsun.
Yediklerini tatlı ve lezzetli bulsunlar,
Giysilerini güzel sansınlar,
Evlerinde huzur ve güven içinde yaşasınlar,
Kendi geleneklerinden neşe ve sevinç duysunlar.
Komşu ülkeler birbirini görecek kadar yakın olsun,
Horozların ötüşü ve köpeklerin havlaması sınırlardan duyulsun;
Fakat insanlar yaşlanıp ölene dek, birbirini istila etmeye (çekişmeye) gitmesin.

Güvenilir ve hakiki sözler süslü değildir;
Süslü ve yaldızlı sözler güvenilir değildir.
İyi ve erdemli insan münakaşa etmez (laf yarıştırmaz);
Münakaşa eden insan iyi ve erdemli değildir.
Gerçekten bilen kişi malumat yığınıyla böbürlenmez;
Her şeyi bildiğini iddia eden kişi ise hiçbir şey bilmez.
Bilge insan biriktirmez (kendine yığmaz);
İnsanlar için ne kadar çok şey yaparsa, o kadar çok şeye kavuşur;
Başkalarına ne kadar çok verirse, kendisi o kadar zenginleşir.
Göklerin Yolu (Tao): Yarar ve hayat verir, asla zarar vermez.
Bilgenin Yolu: Eyler, üretir ve hizmet eder; fakat asla hiç kimseyle çekişmez!